POJĘCIA STAJĄ SIĘ JAŚNIEJSZE
Dieta DASH
Dieta DASH to model żywienia opracowany z myślą o obniżaniu ciśnienia tętniczego. Nazwa pochodzi od angielskiego określenia podejść żywieniowych służących ograniczaniu nadciśnienia. Opiera się na zwykłych produktach spożywczych i elastycznych zasadach komponowania posiłków, a nie na specjalnej żywności lub jednym gotowym jadłospisie.
Podstawę stanowią warzywa, owoce, produkty pełnoziarniste, strączki i orzechy. Model uwzględnia także nabiał o mniejszej zawartości tłuszczu, ryby i inne źródła białka. Ogranicza udział produktów bogatych w tłuszcze nasycone, słodzonych napojów i słodyczy. Ważnym elementem jest mniejsza ilość sodu.
Zmiana dotyczy jednocześnie kilku składników diety. Posiłki dostarczają błonnika, białka oraz składników mineralnych takich jak potas, wapń i magnez. Nie oznacza to, że działanie DASH można odtworzyć przez dodanie pojedynczego minerału. Badany był sposób żywienia, a nie tylko jedna substancja.
W badaniach porównujących określone modele jedzenia DASH obniżała ciśnienie, a ograniczenie sodu mogło wzmacniać ten efekt. Wykazano również korzystne zmiany stężenia cholesterolu LDL. Wyniki opisują przeciętną odpowiedź uczestników i nie pozwalają z góry ustalić, o ile zmieni się ciśnienie konkretnej osoby.
Praktyczne wdrażanie może oznaczać częstsze wybieranie potraw ze strączkami i warzywami oraz sprawdzanie soli w pieczywie, serach, sosach czy gotowych daniach. Nie chodzi wyłącznie o solniczkę stojącą na stole. Proporcje i wielkość porcji powinny odpowiadać potrzebom energetycznym.
DASH nie jest z definicji dietą odchudzającą ani samodzielnym rozstrzygnięciem sposobu leczenia nadciśnienia. Przy chorobach wymagających kontroli określonych składników jadłospis potrzebuje indywidualnego dopasowania. Ocenę skuteczności zmiany żywienia opiera się na pomiarach i sytuacji zdrowotnej, a nie na samym przestrzeganiu nazwy diety.