Hiperglikemia

Hiperglikemia oznacza zbyt wysokie stężenie glukozy we krwi. Jest określeniem nieprawidłowości, a nie samodzielną nazwą jej przyczyny. Najczęściej kojarzy się z cukrzycą, ale podwyższony wynik wymaga uwzględnienia okoliczności. Inne znaczenie ma oznaczenie na czczo, inne pomiar po posiłku lub podczas ostrej choroby.

Do wzrostu glikemii dochodzi między innymi wtedy, gdy organizm wytwarza za mało insuliny lub tkanki nie odpowiadają na nią prawidłowo. Glukoza pozostaje we krwi w nadmiernej ilości. Na jej stężenie mogą wpływać także choroba, stres i zmiana aktywności. Nie jest to więc automatyczny dowód zjedzenia zbyt dużej ilości słodyczy.

Objawy mogą obejmować silne pragnienie, częste oddawanie moczu, osłabienie, niewyraźne widzenie i niezamierzone zmniejszenie masy. Czasem pojawiają się stopniowo, a łagodniejsze podwyższenie może długo pozostawać niezauważone. Brak pragnienia czy dobre samopoczucie nie potwierdzają prawidłowej glikemii; potrzebny jest odpowiedni pomiar.

Ocena zależy od rodzaju badania i sytuacji klinicznej. Odczyt z glukometru nie powinien być samodzielnie zamieniany na rozpoznanie określonego typu cukrzycy. Lekarz może zlecić badania laboratoryjne i potwierdzenie nieprawidłowości. Ważne jest również odróżnienie progów diagnostycznych od indywidualnych celów stosowanych u osoby już pozostającej pod opieką.

Długotrwale podwyższona glikemia może przyczyniać się do uszkodzenia naczyń i nerwów oraz problemów z oczami i sercem. Ryzyko związane z utrzymującym się zaburzeniem jest czymś innym niż znaczenie jednego niewielkiego odchylenia. Nie wolno jednak zakładać, że każda hiperglikemia jest bezpieczna tylko dlatego, że to pierwszy odnotowany epizod.

Podejrzenie wysokiej glikemii z wymiotami, bólem brzucha, przyspieszonym oddychaniem, znaczną sennością lub splątaniem wymaga natychmiastowej pomocy medycznej. Taki obraz może wskazywać na poważne zaburzenie metaboliczne. Nie należy czekać na rutynową wizytę ani na zebranie całej serii pomiarów. Przy braku objawów alarmowych powtarzające się podwyższenia nadal wymagają wyjaśnienia ich przyczyny.