Jelito cienkie

Jelito cienkie jest odcinkiem przewodu pokarmowego znajdującym się między żołądkiem a jelitem grubym. Dzieli się na dwunastnicę, jelito czcze i jelito kręte. Zachodzi w nim znaczna część trawienia oraz wchłanianie większości składników odżywczych, dlatego jego rola wykracza poza samo przesuwanie resztek posiłku.

Do jego wnętrza trafia treść częściowo przetworzona w żołądku. Miesza się ona z wydzielinami trzustki, wątroby i samego jelita. Enzymy rozkładają składniki pokarmowe, a produkty tych reakcji mogą być następnie przenoszone przez błonę śluzową do organizmu. Trawienie i wchłanianie są powiązane, lecz oznaczają dwa różne etapy.

Powierzchnia jelita cienkiego jest silnie rozwinięta dzięki fałdom, kosmkom i mikrokosmkom. Takie ukształtowanie zwiększa obszar kontaktu treści z komórkami uczestniczącymi we wchłanianiu. Uszkodzenie śluzówki lub znaczne skrócenie jelita może ograniczać wykorzystanie składników jedzenia, nawet jeśli osoba nadal spożywa posiłki.

Poszczególne odcinki mają również szczególne zadania. Przykładem jest końcowa część jelita krętego, w której wchłania się kompleks witaminy B12 z czynnikiem wewnętrznym. Z tego powodu informacja o miejscu choroby albo operacji może mieć znaczenie dla oceny niedoborów. Nie wystarcza ogólne stwierdzenie, że problem dotyczył jelita.

Badania pokazują różne fragmenty i cechy tego narządu. Standardowa gastroskopia obejmuje jego początek, a nie całe jelito cienkie. W określonych sytuacjach wycinki pomagają ocenić mikroskopową budowę śluzówki. Wynik prawidłowy w jednym obszarze nie opisuje automatycznie wszystkich pozostałych odcinków. Przy podejrzeniu zaburzeń wchłaniania znaczenie mają też stan odżywienia, objawy i badania laboratoryjne, ponieważ ilość zjedzonego pokarmu nie mówi jeszcze, ile jego składników organizm rzeczywiście wykorzystał.