Kwasy żółciowe

Kwasy żółciowe są substancjami powstającymi w wątrobie z cholesterolu. Wchodzą w skład żółci i pomagają w trawieniu oraz wchłanianiu tłuszczów. W przewodzie pokarmowym występują głównie w postaci soli kwasów żółciowych. Nazwa nie oznacza kwasu solnego żołądka, ponieważ chodzi o inną grupę związków i inne zadania.

Żółć zawiera również wodę, barwniki, cholesterol i inne składniki. Kwasy żółciowe nie są więc synonimem całej żółci. Można to porównać do odróżnienia jednego składnika wydzieliny od mieszaniny, w której działa. Pęcherzyk żółciowy magazynuje żółć, natomiast jej wytwarzanie jest zadaniem wątroby.

W jelicie sole kwasów żółciowych pomagają rozproszyć tłuszcz i ułatwiają jego wykorzystanie. Współpracują przy tym z enzymami trawiennymi, ale same nie są enzymami. To rozróżnienie wyjaśnia, dlaczego zaburzenie dopływu żółci oraz niewystarczające wydzielanie enzymów trzustkowych mogą wpływać na podobny obszar trawienia poprzez odmienne mechanizmy.

Znaczna część kwasów żółciowych jest ponownie wchłaniana z jelita i wraca do wątroby, po czym może zostać wydzielona kolejny raz. Ten obieg nazywa się krążeniem wątrobowo jelitowym. Kwasy nie odbywają zatem wyłącznie jednej drogi od wątroby do stolca, lecz uczestniczą w powtarzającym się cyklu.

Bakterie jelitowe mogą przekształcać kwasy pierwotne w ich wtórne postacie. Są to nazwy etapów przemian, a nie automatyczny podział na związki dobre i szkodliwe. Znaczenie kliniczne zależy od ilości, miejsca działania i konkretnego problemu. Uczucie ciężkości po tłustym posiłku nie pozwala samodzielnie stwierdzić niedoboru kwasów żółciowych. Podobnie wynik pojedynczego badania nie opisuje wszystkich etapów ich powstawania, przepływu i ponownego wchłaniania.