POJĘCIA STAJĄ SIĘ JAŚNIEJSZE
Lunatykowanie
Lunatykowanie, nazywane też somnambulizmem, polega na wykonywaniu czynności podczas niepełnego wybudzenia ze snu. Osoba może siadać, chodzić lub podejmować pozornie celowe działania, chociaż nie jest w pełni świadoma sytuacji. Po przebudzeniu często nie pamięta zdarzenia lub pamięta je fragmentarycznie.
Epizody zwykle wiążą się z głębokim snem i częściej występują w pierwszej części nocy. Są bardziej typowe u dzieci, ale mogą dotyczyć również dorosłych. Niewyspanie, stres lub inne zakłócenia snu mogą sprzyjać ich występowaniu. Pojedynczy epizod nie wyjaśnia jeszcze przyczyny.
Najważniejsze jest ograniczenie ryzyka urazu. Warto usunąć przedmioty, o które można się potknąć, i zadbać o bezpieczne otoczenie. Zabezpieczenia nie powinny uniemożliwiać ewakuacji. Zamiast gwałtownie potrząsać osobą, zwykle można spokojnie kierować ją z powrotem do łóżka.
Nie ma zasady, że lunatyka nigdy nie wolno obudzić. Jeśli jest to potrzebne dla bezpieczeństwa, należy robić to łagodnie, pamiętając o możliwym zdezorientowaniu. Częste epizody, urazy, nasilona senność lub obserwowane zaburzenia oddychania są powodem do konsultacji i ustalenia dalszego postępowania.
Pomocny może być krótki opis pory, przebiegu i częstości zdarzeń oraz przyjmowanych leków. Nie zmieniaj farmakoterapii samodzielnie. Rozmowa bez zawstydzania ułatwia zebranie informacji. Zachowania podczas niepełnego wybudzenia nie są świadomym wyborem i nie powinny stawać się powodem żartów ani obwiniania.