Niedobór snu

Niedobór snu oznacza, że organizm nie otrzymuje snu odpowiadającego jego potrzebom. Najprostsza sytuacja to zbyt krótka noc. Problem może jednak dotyczyć również jakości odpoczynku, jego pory albo zaburzenia, które przerywa sen. Sama liczba godzin spędzonych w łóżku nie opisuje wszystkich tych sytuacji.

Dla większości dorosłych punktem odniesienia jest od siedmiu do dziewięciu godzin snu na dobę. Nie jest to sztywna granica choroby ani jednakowa potrzeba każdej osoby. Dłuższy sen może pojawiać się podczas choroby lub po okresie niewyspania; dzieci i nastolatki mają inne potrzeby niż dorośli.

Niewystarczający sen utrudnia skupienie uwagi, uczenie się, zapamiętywanie i szybkie reagowanie. Może zwiększać drażliwość oraz utrudniać ocenę sytuacji i zachowania innych osób. Ktoś może przez wiele godzin pozostawać na nogach, a jednocześnie popełniać więcej błędów podczas pracy wymagającej czujności.

Przewlekły niedobór snu wiąże się z większym ryzykiem różnych problemów zdrowotnych, między innymi chorób układu krążenia, cukrzycy i otyłości. Jest to informacja o zależnościach obserwowanych w badaniach, a nie zapowiedź konkretnej choroby po pojedynczej gorszej nocy. Znaczenie mają powtarzalność problemu i jego przyczyna.

Niedobór snu nie jest synonimem bezsenności. Osoba mająca bardzo mało czasu na odpoczynek może zasypiać bez trudności. W bezsenności problem występuje mimo możliwości i odpowiednich warunków snu. Inny mechanizm może dotyczyć pracy zmianowej lub zaburzonego oddychania nocą; podobne zmęczenie nie oznacza więc tej samej przyczyny.

Senność ma także wymiar bezpieczeństwa, szczególnie podczas prowadzenia pojazdu lub obsługi urządzeń. Nie jest dowodem słabej motywacji ani sygnałem, który można zawsze zignorować. W ocenie utrzymujących się trudności ważne są pory snu, nocne przerwy i funkcjonowanie w dzień, a nie tylko deklaracja, że udało się przespać określoną liczbę godzin.