Zapotrzebowanie energetyczne

Zapotrzebowanie energetyczne to ilość energii potrzebna organizmowi w określonej sytuacji życiowej i zdrowotnej. Obejmuje utrzymanie funkcji narządów, codzienną aktywność i przetwarzanie pokarmu. W okresie wzrastania, ciąży lub karmienia dochodzą potrzeby związane z budową nowych tkanek albo wytwarzaniem mleka.

Nie jest jedną niezmienną liczbą przypisaną do człowieka. Zależy między innymi od wieku, rozmiarów i składu ciała, aktywności oraz stanu zdrowia. Zmiana pracy na bardziej ruchliwą, ograniczenie mobilności czy okres regeneracji mogą zmienić potrzeby, nawet jeśli masa ciała początkowo pozostaje podobna.

Całkowity wydatek energetyczny opisuje energię zużywaną przez organizm. Zapotrzebowanie odnosi się natomiast do ilości, którą należy dostarczyć, uwzględniając sytuację i cel żywieniowy. Przy utrzymywaniu stabilnej masy te wielkości są blisko związane. W innych okolicznościach potrzebna jest dodatkowa ocena, na przykład tempa wzrastania lub odbudowy stanu odżywienia.

Wzory i kalkulatory dostarczają oszacowania, a nie bezpośredniego pomiaru potrzeb danej osoby. Również normy dla grup ludności opisują wartości odniesienia, nie identyczny cel dla wszystkich. Pozornie dokładny wynik z kalkulatora nie usuwa niepewności związanej z oceną aktywności i różnicami biologicznymi.

W planowaniu żywienia wynik zestawia się z dotychczasowym spożyciem, przebiegiem zmian masy oraz funkcjonowaniem organizmu. Krótkotrwała zmiana masy nie musi odzwierciedlać zmiany zapasów energii. Dlatego dopasowanie jedzenia opiera się na szerszej obserwacji, a nie na reakcjach na pojedynczy pomiar.

Przykładowo dwie osoby o tym samym wzroście mogą potrzebować różnych ilości jedzenia ze względu na inną masę, aktywność i etap życia. Liczba kalorii wydrukowana na opakowaniu jako wartość referencyjna ułatwia porównywanie produktów, lecz nie stanowi osobistego zalecenia.