OD POJĘCIA DO ZROZUMIENIA
Wielkie pytania.
Jasne pojęcia.
Encyklopedia zdrowia E66. Szukaj po nazwie, literze lub obszarze. Poznaj znaczenie pojęć i zobacz, jak łączą się z codziennymi pytaniami o zdrowie.
Znajdź pojęcieZnaleziono haseł: 599
Język
Język jest ruchomym narządem mięśniowym w jamie ustnej. Pomaga przemieszczać jedzenie, mieszać je ze śliną i kierować kęs do połknięcia. Uczestniczy także w mówieniu ora…
Jod
Jod jest składnikiem mineralnym potrzebnym do wytwarzania hormonów tarczycy. Hormony te uczestniczą w regulowaniu przemian organizmu, a także w prawidłowym wzrastaniu i …
Joga
Joga obejmuje różne praktyki łączące pozycje ciała, pracę z oddechem i skupienie uwagi. Zajęcia mogą być spokojne albo wymagające fizycznie. Sama nazwa nie określa więc …
Jogging
Jogging oznacza spokojny bieg wykonywany w tempie dopasowanym do możliwości. Granica między joggingiem a szybszym bieganiem nie jest jedną obowiązującą wszystkich prędko…
Kadencja chodu
Kadencja chodu to liczba kroków wykonywanych w określonym czasie, zwykle w ciągu minuty. Opisuje rytm chodzenia. Nie jest tym samym co liczba kroków z całego dnia, długo…
Kalorymetria pośrednia
Kalorymetria pośrednia jest metodą oceny wydatku energetycznego na podstawie wymiany gazów oddechowych. Najczęściej mierzy zużycie tlenu i wytwarzanie dwutlenku węgla. N…
Kalprotektyna w kale
Kalprotektyna w kale jest białkowym wskaźnikiem związanym z obecnością komórek zapalnych w jelicie. Jej oznaczenie pomaga ocenić, czy objawom ze strony przewodu pokarmow…
Kamica żółciowa
Kamica żółciowa oznacza obecność twardych złogów powstających ze składników żółci. Najczęściej znajdują się w pęcherzyku żółciowym, który magazynuje wydzielinę wytwarzan…
Ketogeneza
Ketogeneza to wytwarzanie ciał ketonowych, zachodzące głównie w wątrobie. Związki te mogą być wykorzystywane przez inne tkanki jako źródło energii. Proces nasila się w o…
Kilodżul
Kilodżul, oznaczany jako kJ, jest jednostką energii. Na etykiecie żywności może występować obok kilokalorii. Obie liczby opisują tę samą energię w innych jednostkach. Ni…
Kilokaloria
Kilokaloria, zapisywana jako kcal, jest jednostką energii. W codziennej rozmowie o jedzeniu często mówi się po prostu „kalorie”, choć na etykiecie podawane są kilokalori…
Kolka żółciowa
Kolka żółciowa jest napadem bólu związanym najczęściej z przejściowym utrudnieniem odpływu żółci przez kamień. Zwykle odczuwa się ją w prawej górnej części brzucha lub p…
Kolonoskopia
Kolonoskopia to badanie, podczas którego giętki aparat z kamerą wprowadza się przez odbyt do jelita grubego. Umożliwia obejrzenie jego wewnętrznej powierzchni i odbytnic…
Komórki beta trzustki
Komórki beta są jednym z rodzajów komórek znajdujących się w wyspach trzustkowych. Ich ważnym zadaniem jest wytwarzanie i wydzielanie insuliny. Hormon ten uczestniczy w …
Komórki okładzinowe
Komórki okładzinowe są wyspecjalizowanymi komórkami błony śluzowej żołądka. Wytwarzają kwas solny oraz czynnik wewnętrzny, czyli białko uczestniczące we wchłanianiu wita…
Kortyzol
Kortyzol jest hormonem wytwarzanym przez nadnercza. Uczestniczy w regulacji przemiany materii i odpowiedzi organizmu na obciążenia. Popularne określenie „hormon stresu” …
Kosmki jelitowe
Kosmki jelitowe to drobne uwypuklenia błony śluzowej jelita cienkiego, które zwiększają powierzchnię wchłaniania. Pokrywają je komórki nabłonka uczestniczące w przyswaja…
Kreatynina
Kreatynina jest produktem przemian zachodzących przede wszystkim w mięśniach. Trafia do krwi, a nerki usuwają ją z organizmu z moczem. Jej oznaczenie pomaga oceniać prac…
Krew utajona w kale
Krew utajona w kale oznacza krew obecną w ilości, której nie widać gołym okiem. Jej wykrycie wymaga badania próbki. Określenie „utajona” opisuje niewidoczność, a nie wyj…
Krokomierz
Krokomierz jest urządzeniem lub funkcją aplikacji, która szacuje liczbę wykonanych kroków. Rozpoznaje charakterystyczne sygnały ruchu i przelicza je na wynik. Może pomag…
Krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe
Krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe, określane skrótem SCFA, to grupa niewielkich cząsteczek powstających między innymi podczas mikrobiologicznych przemian pokarmu w jelic…
Krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego
Krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego oznacza utratę krwi, której źródło znajduje się w przełyku, żołądku lub dwunastnicy. Jest objawem albo powikłaniem inne…
Krypty jelitowe
Krypty jelitowe to zagłębienia nabłonka błony śluzowej, przypominające drobne gruczoły. W jelicie cienkim znajdują się między kosmkami. Występują także w jelicie grubym.…
Kwas alfa-linolenowy (ALA)
Kwas alfa-linolenowy, oznaczany skrótem ALA, należy do niezbędnych kwasów tłuszczowych omega 3. Organizm potrzebuje go z pożywienia. Nie jest tym samym co kwas linolowy …
Kwas dokozaheksaenowy (DHA)
Kwas dokozaheksaenowy, czyli DHA, jest długołańcuchowym kwasem tłuszczowym omega 3. Stanowi składnik błon komórkowych, a jego rola w układzie nerwowym jest dobrze poznan…
Kwas eikozapentaenowy (EPA)
Kwas eikozapentaenowy, czyli EPA, należy do długołańcuchowych kwasów tłuszczowych omega 3. Często występuje razem z DHA, ale są to różne związki. Sama nazwa rodziny omeg…
Kwas linolowy
Kwas linolowy, w skrócie LA, należy do rodziny wielonienasyconych kwasów tłuszczowych omega 6. Jest niezbędny, co oznacza, że powinien pochodzić z diety. Nie jest tym sa…
Kwas masłowy
Kwas masłowy jest krótkołańcuchowym kwasem tłuszczowym zawierającym cztery atomy węgla. W jelicie powstaje między innymi w wyniku przemian składników pokarmowych przez b…
Kwas moczowy
Kwas moczowy powstaje podczas przemian puryn, czyli związków obecnych zarówno w komórkach organizmu, jak i w żywności. Jest usuwany między innymi przez nerki. Jego stęże…
Kwas solny
Kwas solny jest składnikiem soku żołądkowego odpowiedzialnym za jego silnie kwaśny odczyn. Powstaje dzięki komórkom okładzinowym błony śluzowej żołądka. Jego obecność je…