OD POJĘCIA DO ZROZUMIENIA
Wielkie pytania.
Jasne pojęcia.
Encyklopedia zdrowia E66. Szukaj po nazwie, literze lub obszarze. Poznaj znaczenie pojęć i zobacz, jak łączą się z codziennymi pytaniami o zdrowie.
Znajdź pojęcieZnaleziono haseł: 160
Jelito grube
Jelito grube jest końcową częścią przewodu pokarmowego, do której dociera treść po przejściu przez jelito cienkie. Obejmuje kątnicę, okrężnicę i odbytnicę, a z kątnicą ł…
Jelito kręte
Jelito kręte to końcowy odcinek jelita cienkiego, który łączy się z początkiem jelita grubego. Uczestniczy w dalszym trawieniu i wchłanianiu. Jego nazwa odnosi się do an…
Kalprotektyna w kale
Kalprotektyna w kale jest białkowym wskaźnikiem związanym z obecnością komórek zapalnych w jelicie. Jej oznaczenie pomaga ocenić, czy objawom ze strony przewodu pokarmow…
Kolonoskopia
Kolonoskopia to badanie, podczas którego giętki aparat z kamerą wprowadza się przez odbyt do jelita grubego. Umożliwia obejrzenie jego wewnętrznej powierzchni i odbytnic…
Kosmki jelitowe
Kosmki jelitowe to drobne uwypuklenia błony śluzowej jelita cienkiego, które zwiększają powierzchnię wchłaniania. Pokrywają je komórki nabłonka uczestniczące w przyswaja…
Krew utajona w kale
Krew utajona w kale oznacza krew obecną w ilości, której nie widać gołym okiem. Jej wykrycie wymaga badania próbki. Określenie „utajona” opisuje niewidoczność, a nie wyj…
Krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe
Krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe, określane skrótem SCFA, to grupa niewielkich cząsteczek powstających między innymi podczas mikrobiologicznych przemian pokarmu w jelic…
Krypty jelitowe
Krypty jelitowe to zagłębienia nabłonka błony śluzowej, przypominające drobne gruczoły. W jelicie cienkim znajdują się między kosmkami. Występują także w jelicie grubym.…
Kwas masłowy
Kwas masłowy jest krótkołańcuchowym kwasem tłuszczowym zawierającym cztery atomy węgla. W jelicie powstaje między innymi w wyniku przemian składników pokarmowych przez b…
Laktaza
Laktaza jest enzymem jelita cienkiego, który rozkłada laktozę, czyli cukier mleczny, na glukozę i galaktozę. Dzięki temu mniejsze cząsteczki mogą zostać wchłonięte. Lakt…
Laktoza
Laktoza jest cukrem naturalnie występującym w mleku i produktach mlecznych. Składa się z glukozy i galaktozy. Do jej rozłożenia w jelicie cienkim potrzebny jest enzym la…
Laparoskopia
Laparoskopia jest sposobem oglądania i operowania narządów jamy brzusznej lub miednicy przez niewielkie nacięcia. Wykorzystuje kamerę i odpowiednie narzędzia. Może służy…
Leki prokinetyczne
Leki prokinetyczne wpływają na motorykę przewodu pokarmowego, czyli pracę mięśni przesuwających jego zawartość. Mogą być stosowane w określonych zaburzeniach tej czynnoś…
Lipaza
Lipaza jest enzymem uczestniczącym w trawieniu tłuszczów. Największa część związana z tym procesem pochodzi z trzustki, choć lipazy powstają również w innych miejscach. …
Lipidy
Lipidy to szeroka grupa związków obejmująca między innymi triglicerydy, fosfolipidy i cholesterol. W codziennym języku bywają nazywane tłuszczami, ale biologiczne znacze…
Ładunek osmotyczny
Ładunek osmotyczny opisuje wpływ rozpuszczonych, osmotycznie czynnych cząsteczek na przemieszczanie wody. W jelicie znaczenie ma między innymi ilość substancji, które po…
Łaknienie spaczone
Łaknienie spaczone, nazywane pica, polega na powtarzającym się jedzeniu substancji, które nie są żywnością. Może chodzić na przykład o ziemię, papier lub inne materiały.…
Łosoś
Łosoś jest rybą dostarczającą białka oraz długołańcuchowych kwasów tłuszczowych omega 3, przede wszystkim EPA i DHA. Zawiera także między innymi witaminę B12 i selen. Wa…
Łubin
Łubin należy do roślin strączkowych. W żywności wykorzystuje się nasiona odpowiednich odmian oraz otrzymywane z nich składniki, na przykład mąkę i białko. Można je znale…
Łuk odruchowy
Łuk odruchowy jest drogą, którą sygnał nerwowy przechodzi od odebranego bodźca do odpowiedzi organizmu. Obejmuje receptor, drogę doprowadzającą informację, jej przetworz…
Łuski babki jajowatej
Łuski babki jajowatej są roślinnym źródłem błonnika, znanym także pod nazwą psyllium. Po kontakcie z płynem pęcznieją i tworzą żelową masę. Ta właściwość pomaga zwiększy…
Metan
Metan to gaz, który w przewodzie pokarmowym może powstawać dzięki aktywności określonych archeonów, czyli mikroorganizmów odrębnych od bakterii. Jego część jest wydalana…
Metanogeny
Metanogeny to mikroorganizmy wytwarzające metan w określonych procesach metabolicznych. Należą do archeonów, odrębnej grupy życia komórkowego. Część z nich występuje w l…
Mikrobiom jelitowy
Mikrobiom jelitowy opisuje złożony świat mikroorganizmów związanych z przewodem pokarmowym, ich materiał genetyczny i warunki wzajemnego oddziaływania. W różnych publika…
Mikrobiota jelitowa
Mikrobiota jelitowa to zbiorowisko mikroorganizmów zamieszkujących jelita, obejmujące między innymi bakterie, grzyby i wirusy. Nie wszystkie drobnoustroje są szkodliwe: …
Mikroskopowe zapalenie jelita grubego
Mikroskopowe zapalenie jelita grubego to choroba zapalna, której charakterystyczne zmiany rozpoznaje się w tkance oglądanej pod mikroskopem. Nazwa nie oznacza, że dolegl…
Motoryka przewodu pokarmowego
Motoryka przewodu pokarmowego oznacza jego czynności ruchowe. Obejmuje skurcze i rozkurcze mięśni, które mieszają zawartość, przesuwają ją oraz regulują przejście między…
Mucyny
Mucyny to duże białka połączone z licznymi łańcuchami cukrowymi, czyli glikoproteiny. W przewodzie pokarmowym współtworzą właściwości śluzu pokrywającego powierzchnię na…
Nadwrażliwość trzewna
Nadwrażliwość trzewna oznacza nasilone odczuwanie bodźców pochodzących z narządów wewnętrznych. W odniesieniu do jelit może sprawiać, że zwykłe rozciąganie przez treść l…
Nieceliakalna nadwrażliwość na pszenicę
Nieceliakalna nadwrażliwość na pszenicę opisuje powtarzalne dolegliwości związane ze spożywaniem pszenicy u osób, u których wykluczono celiakię i alergię na pszenicę. Ni…