OD POJĘCIA DO ZROZUMIENIA
Wielkie pytania.
Jasne pojęcia.
Encyklopedia zdrowia E66. Szukaj po nazwie, literze lub obszarze. Poznaj znaczenie pojęć i zobacz, jak łączą się z codziennymi pytaniami o zdrowie.
Znajdź pojęcieZnaleziono haseł: 599
Podstawowa przemiana materii (PPM)
Podstawowa przemiana materii opisuje wydatek energii potrzebnej do podtrzymania podstawowych funkcji organizmu w ściśle określonych warunkach. Międzynarodowy skrót BMR o…
Polifagia
Polifagia to nadmierny, trudny do zaspokojenia głód. Jest opisem objawu, a nie nazwą jednej konkretnej choroby. Różni się od zwykłego zwiększenia apetytu po długiej prze…
Polifenole
Polifenole to duża i zróżnicowana grupa związków występujących w roślinach. Należą do niej między innymi flawonoidy, kwasy fenolowe i lignany. Nie jest to jeden składnik…
Poligrafia oddechowa
Poligrafia oddechowa to badanie oddychania podczas snu. Zwykle rejestruje przepływ powietrza, ruchy klatki piersiowej i brzucha, tętno oraz utlenowanie krwi. Bywa wykony…
Poliole
Poliole, nazywane alkoholami cukrowymi, to grupa związków stosowanych między innymi do słodzenia żywności. Należą do nich sorbitol, ksylitol, maltitol i erytrytol. Okreś…
Polip jelita grubego
Polip jelita grubego to wyrośl rozwijająca się na jego wewnętrznej powierzchni, także w odbytnicy. Słowo „polip” opisuje postać zmiany, a nie automatycznie raka. Wiele p…
Polisomnografia
Polisomnografia, oznaczana skrótem PSG, to badanie rejestrujące wiele sygnałów organizmu podczas snu. Obejmuje między innymi aktywność mózgu, ruchy oczu, pracę mięśni, o…
Porcja żywności
Porcja żywności to ilość rzeczywiście zjedzona lub wypita przy jednej okazji. Może oznaczać miskę zupy, kilka kromek pieczywa albo część opakowania. W rozmowie o żywieni…
Postbiotyk
Postbiotyk to preparat zawierający nieaktywne życiowo drobnoustroje lub ich składniki, dla którego wykazano korzystny wpływ na zdrowie gospodarza. Ważne są obie części d…
Potas
Potas jest składnikiem mineralnym i elektrolitem, czyli substancją uczestniczącą w przenoszeniu ładunków w płynach organizmu. Pomaga nerwom przekazywać sygnały, a mięśni…
Prawdopodobieństwo przedtestowe
Prawdopodobieństwo przedtestowe to ocena, jak prawdopodobna jest rozważana choroba przed poznaniem wyniku danego badania. Nie jest zgadywaniem bez podstaw. Uwzględnia ob…
Prebiotyk
Prebiotyk jest składnikiem selektywnie wykorzystywanym przez mikroorganizmy gospodarza, z potwierdzoną korzyścią zdrowotną. W kontekście żywienia chodzi często o substan…
Probiotyk
Probiotyk to żywy mikroorganizm, który podany w odpowiedniej ilości przynosi określoną korzyść zdrowotną. Definicja obejmuje więc nie tylko obecność bakterii lub drożdży…
Procentowa zawartość tkanki tłuszczowej
Procentowa zawartość tkanki tłuszczowej informuje, jaką część całkowitej masy ciała stanowi oszacowana masa tłuszczowa. Jeśli masa ciała wynosi 80 kg, a masa tłuszczowa …
Procentowa zmiana masy ciała
Procentowa zmiana masy ciała pokazuje, jak duża jest różnica między dwoma pomiarami w odniesieniu do masy początkowej. Dzięki temu tę samą liczbę utraconych lub przybyły…
Produkty pełnoziarniste
Produkty pełnoziarniste powstają z ziarna zawierającego bielmo, zarodek i zewnętrzne warstwy tworzące otręby. Ziarno może zostać rozdrobnione, dlatego określenie nie ozn…
Profilaktyka pierwotna
Profilaktyka pierwotna obejmuje działania podejmowane zanim rozwinie się określona choroba. Jej celem jest ograniczanie ryzyka, a nie leczenie już rozpoznanego problemu.…
Profilaktyka wtórna
Profilaktyka wtórna w ujęciu zdrowia publicznego oznacza wczesne wykrywanie choroby i odpowiednio szybkie podjęcie działań, które mogą ograniczyć jej następstwa. Dotyczy…
Próg wentylacyjny
Próg wentylacyjny opisuje moment zmiany odpowiedzi oddechowej podczas narastającego wysiłku. Wentylacja zaczyna zwiększać się w innej proporcji do poboru tlenu lub wydal…
Progresja obciążenia
Progresja obciążenia oznacza stopniowe dostosowywanie wymagań aktywności, gdy organizm lepiej radzi sobie z dotychczasowym zadaniem. Może polegać na zmianie czasu, liczb…
Przeciwciała przeciw transglutaminazie tkankowej
Przeciwciała przeciw transglutaminazie tkankowej są oznaczane we krwi przede wszystkim w diagnostyce celiakii. Na wyniku można spotkać skrót tTG lub TG2. Nie jest to ogó…
Przełyk
Przełyk jest mięśniowym przewodem łączącym gardło z żołądkiem. Przenosi połknięty pokarm i płyny. Należy do układu pokarmowego, podczas gdy sąsiadująca z nim tchawica pr…
Przełyk Barretta
Przełyk Barretta to zmiana rodzaju błony śluzowej w dolnej części przełyku. Tkanka zaczyna przypominać nabłonek spotykany w jelicie. Rozpoznanie dotyczy budowy komórek, …
Przepuklina rozworu przełykowego
Przepuklina rozworu przełykowego występuje wtedy, gdy część żołądka przemieszcza się przez otwór w przeponie w stronę klatki piersiowej. Przez ten otwór prawidłowo przec…
Przepuszczalność jelitowa
Przepuszczalność jelitowa określa, w jakim stopniu wybrane substancje przechodzą przez barierę jelita. Pewien transport jest niezbędny do życia, ponieważ tędy wchłaniane…
Przetrenowanie
Przetrenowanie to określenie długotrwałego niekorzystnego następstwa obciążeń przekraczających możliwości regeneracji. W znaczeniu klinicznym zespół przetrenowania wiąże…
Przewlekły stan zapalny
Przewlekły stan zapalny to długotrwale utrzymująca się aktywność procesów zapalnych. Zapalenie jest częścią ochrony i naprawy organizmu, ale jego przedłużanie może szkod…
Randomizowane badanie kontrolowane
Randomizowane badanie kontrolowane, czyli RCT, porównuje określone sposoby postępowania przy losowym przydziale uczestników do grup. Losowanie ma ograniczyć wpływ wyboru…
Redukcja masy ciała
Redukcja masy ciała oznacza jej zmniejszanie w czasie. W leczeniu otyłości celem jest poprawa zdrowia i funkcjonowania, a nie wyłącznie osiągnięcie określonej liczby kil…
Referencyjne wartości spożycia
Referencyjne wartości spożycia, oznaczane skrótem RWS, to punkty odniesienia używane na etykietach żywności. Pomagają ocenić, jaką część przyjętej wartości stanowi ilość…