OD POJĘCIA DO ZROZUMIENIA
Wielkie pytania.
Jasne pojęcia.
Encyklopedia zdrowia E66. Szukaj po nazwie, literze lub obszarze. Poznaj znaczenie pojęć i zobacz, jak łączą się z codziennymi pytaniami o zdrowie.
Znajdź pojęcieZnaleziono haseł: 134
Obciążenie treningowe
Obciążenie treningowe opisuje wymagania stawiane organizmowi przez aktywność. Może obejmować czas, dystans, tempo, liczbę powtórzeń i używany opór. Nie jest jedną wartoś…
Odczuwany wysiłek
Odczuwany wysiłek jest własną oceną tego, jak trudno wykonuje się aktywność. Obejmuje wrażenia związane między innymi z oddechem, pracą mięśni i ogólnym zmęczeniem. Może…
Odpoczynek
Odpoczynek w planie aktywności daje organizmowi czas na regenerację między obciążeniami. Może oznaczać przerwę pomiędzy seriami, spokojniejszy dzień lub dłuższe dostosow…
Oksymetria nocna
Oksymetria nocna polega na rejestrowaniu wysycenia krwi tlenem podczas nocy. Czujnik, często zakładany na palec, pozwala obserwować zmiany saturacji w czasie. Badanie mo…
Otyłość
Otyłość jest chorobą przewlekłą, w której nadmierne nagromadzenie tkanki tłuszczowej wiąże się z zagrożeniem dla zdrowia. Jej rozwój obejmuje zaburzenia regulacji apetyt…
Otyłość sarkopeniczna
Otyłość sarkopeniczna oznacza współistnienie nadmiernej ilości tkanki tłuszczowej oraz zmniejszonej masy i upośledzonej funkcji mięśni. Sama większa masa ciała nie chron…
Parasomnia
Parasomnia to określenie nietypowych zachowań lub doświadczeń pojawiających się podczas snu, zasypiania albo wybudzania. Należą do tej grupy różne zjawiska, na przykład …
Poligrafia oddechowa
Poligrafia oddechowa to badanie oddychania podczas snu. Zwykle rejestruje przepływ powietrza, ruchy klatki piersiowej i brzucha, tętno oraz utlenowanie krwi. Bywa wykony…
Polisomnografia
Polisomnografia, oznaczana skrótem PSG, to badanie rejestrujące wiele sygnałów organizmu podczas snu. Obejmuje między innymi aktywność mózgu, ruchy oczu, pracę mięśni, o…
Próg wentylacyjny
Próg wentylacyjny opisuje moment zmiany odpowiedzi oddechowej podczas narastającego wysiłku. Wentylacja zaczyna zwiększać się w innej proporcji do poboru tlenu lub wydal…
Progresja obciążenia
Progresja obciążenia oznacza stopniowe dostosowywanie wymagań aktywności, gdy organizm lepiej radzi sobie z dotychczasowym zadaniem. Może polegać na zmianie czasu, liczb…
Przetrenowanie
Przetrenowanie to określenie długotrwałego niekorzystnego następstwa obciążeń przekraczających możliwości regeneracji. W znaczeniu klinicznym zespół przetrenowania wiąże…
Regeneracja powysiłkowa
Regeneracja powysiłkowa to proces odzyskiwania gotowości do kolejnych obciążeń po aktywności. Obejmuje odpoczynek i reakcje organizmu na wykonany wysiłek. Jest częścią p…
Rehabilitacja ruchowa
Rehabilitacja ruchowa jest częścią działań pomagających odzyskać, utrzymać lub poprawić funkcjonowanie. Może obejmować ćwiczenia i inne metody dopasowane do choroby, ura…
Rezerwa tętna
Rezerwa tętna to różnica między tętnem maksymalnym a tętnem spoczynkowym. Bywa oznaczana skrótem HRR. Jest wykorzystywana w jednym ze sposobów planowania intensywności ć…
Równowaga
Równowaga to zdolność utrzymywania lub odzyskiwania stabilnej pozycji ciała. Jest potrzebna nie tylko podczas stania na jednej nodze. Uczestniczy w chodzeniu, zmianie ki…
Rozgrzewka
Rozgrzewka to początkowa część aktywności, podczas której stopniowo przygotowuje się organizm do większego wysiłku. Może obejmować spokojniejszą wersję planowanego ruchu…
Rytm dobowy
Rytm dobowy to powtarzający się w przybliżeniu co 24 godziny cykl procesów organizmu. Pomaga określać, kiedy pojawia się czujność, a kiedy senność. Jest związany z wewnę…
Sarkopenia
Sarkopenia jest zaburzeniem dotyczącym mięśni, w którym istotne znaczenie ma osłabienie ich siły oraz niekorzystne zmiany ilości lub jakości tkanki mięśniowej. Może utru…
Sen wolnofalowy
Sen wolnofalowy to głęboka faza snu NREM, określana również jako stadium N3. Jej nazwa odnosi się do charakterystycznej aktywności elektrycznej mózgu. W tej fazie trudni…
Senność
Senność jest odczuciem narastającej potrzeby snu i skłonności do zasypiania. Może być naturalnym sygnałem zbliżającej się pory odpoczynku. Nie oznacza jednak dokładnie t…
Siedzący tryb życia
Siedzący tryb życia oznacza codzienność, w której wiele czasu spędza się w pozycji siedzącej lub leżącej przy małym wydatku energii w czasie czuwania. Dotyczy to na przy…
Siła mięśniowa
Siła mięśniowa opisuje zdolność mięśni do wytwarzania napięcia potrzebnego do pokonania lub utrzymania oporu. Przydaje się przy wstawaniu, podnoszeniu przedmiotu i wielu…
Skala Borga
Skala Borga jest narzędziem służącym do opisywania własnego odczucia intensywności. Nazwa obejmuje jednak odrębne narzędzia. Klasyczna skala RPE wykorzystuje zakres od 6…
Skala senności Epworth
Skala senności Epworth, oznaczana skrótem ESS, jest kwestionariuszem służącym do oceny skłonności do zasypiania w codziennych sytuacjach. Dotyczy typowej senności w dzie…
Sprawność funkcjonalna
Sprawność funkcjonalna oznacza zdolność do wykonywania czynności potrzebnych w codziennym życiu. Może dotyczyć wstawania, chodzenia, wchodzenia po schodach, noszenia zak…
Termoregulacja
Termoregulacja obejmuje mechanizmy, dzięki którym organizm utrzymuje temperaturę w zakresie potrzebnym do prawidłowego działania. Ciepło powstaje między innymi podczas p…
Test mowy
Test mowy jest prostym sposobem orientacyjnej oceny intensywności wysiłku na podstawie tego, jak swobodnie można rozmawiać podczas ruchu. Nie wymaga zegarka sportowego a…
Test sześciominutowego marszu
Test sześciominutowego marszu jest badaniem sprawdzającym, jaki dystans można przejść w ciągu sześciu minut w ustalonych warunkach. Pomaga ocenić funkcjonalną tolerancję…
Tętno maksymalne
Tętno maksymalne oznacza najwyższą częstość pracy serca możliwą do osiągnięcia podczas bardzo dużego wysiłku w określonych warunkach. Bywa oznaczane jako HRmax. Nie jest…