OD POJĘCIA DO ZROZUMIENIA
Wielkie pytania.
Jasne pojęcia.
Encyklopedia zdrowia E66. Szukaj po nazwie, literze lub obszarze. Poznaj znaczenie pojęć i zobacz, jak łączą się z codziennymi pytaniami o zdrowie.
Znajdź pojęcieZnaleziono haseł: 138
Adaptacja metaboliczna
Adaptacja metaboliczna oznacza zmianę wydatku energetycznego, która wykracza poza to, czego można oczekiwać po zmianie wielkości i składu ciała. W kontekście redukcji ma…
Adipocyt
Adipocyt to komórka tłuszczowa, wyspecjalizowana w przechowywaniu i udostępnianiu zapasów energii. Jest podstawowym składnikiem tkanki tłuszczowej, ale nie stanowi całej…
Adiponektyna
Adiponektyna jest białkiem sygnałowym wytwarzanym przede wszystkim przez komórki tkanki tłuszczowej. Należy do adipokin, czyli substancji, za pomocą których tkanka tłusz…
Aktywność fizyczna
Aktywność fizyczna to każdy ruch ciała wykonywany pracą mięśni, który wymaga zużycia energii. Obejmuje spacer, jazdę na rowerze i ćwiczenia, ale także część prac domowyc…
Antropometria
Antropometria to pomiary wielkości i proporcji ludzkiego ciała. Obejmuje między innymi masę, wzrost, obwody oraz długości wybranych odcinków ciała. W opiece zdrowotnej d…
Apetyt
Apetyt oznacza chęć jedzenia, często także zainteresowanie określonym smakiem lub potrawą. Może pojawić się wraz z głodem, ale nie jest z nim tożsamy. Zapach świeżego pi…
Bezdech senny
Bezdech senny to zaburzenie, w którym podczas snu wielokrotnie dochodzi do przerw w oddychaniu lub istotnego ograniczenia przepływu powietrza. Może to utrudniać prawidło…
Beztłuszczowa masa ciała
Beztłuszczowa masa ciała to część masy organizmu, która pozostaje po odjęciu masy tłuszczu. Obejmuje wodę, mięśnie, narządy, kości i inne składniki. Nie jest więc równoz…
Biała tkanka tłuszczowa
Biała tkanka tłuszczowa jest głównym miejscem przechowywania energii w postaci tłuszczu. Występuje między innymi pod skórą oraz wokół narządów wewnętrznych. Nazwa określ…
Bilans energetyczny
Bilans energetyczny porównuje energię dostarczaną z jedzeniem i napojami z energią zużywaną przez organizm. Gdy obie ilości są zbliżone w dłuższym czasie, sprzyja to utr…
Bioimpedancja elektryczna
Bioimpedancja elektryczna, określana skrótem BIA, jest metodą szacowania składu ciała na podstawie jego właściwości elektrycznych. Aparat przepuszcza przez ciało bardzo …
Brunatna tkanka tłuszczowa
Brunatna tkanka tłuszczowa jest rodzajem tkanki wyspecjalizowanym w wytwarzaniu ciepła. Wykorzystuje do tego energię zawartą między innymi w tłuszczach i glukozie. W prz…
Całkowity wydatek energetyczny
Całkowity wydatek energetyczny to energia zużywana przez organizm w określonym czasie, najczęściej w ciągu doby. Obejmuje zarówno podtrzymywanie życia, jak i przetwarzan…
Cholesterol HDL
Cholesterol HDL oznacza cholesterol przenoszony przez lipoproteiny o dużej gęstości. Jest jedną z wartości ocenianych w lipidogramie. HDL to nazwa cząstek transportujący…
Cholesterol LDL
Cholesterol LDL to cholesterol transportowany we krwi przez lipoproteiny o małej gęstości. Lipoproteiny są cząstkami zbudowanymi z tłuszczów i białek, które umożliwiają …
Ciśnienie tętnicze
Ciśnienie tętnicze opisuje nacisk krwi na ściany tętnic. Dzięki różnicom ciśnienia krew może krążyć i docierać do tkanek. Wynik pomiaru zapisuje się zwykle jako dwie lic…
Cukrzyca typu 2
Cukrzyca typu 2 jest przewlekłą chorobą, w której organizm nie wykorzystuje insuliny wystarczająco skutecznie i z czasem może wytwarzać jej za mało w stosunku do potrzeb…
Cykliczne zmiany masy ciała
Cykliczne zmiany masy ciała oznaczają powtarzające się okresy jej zmniejszania, po których następuje odzyskiwanie części lub całości utraconej masy. Potocznie mówi się o…
Deficyt energetyczny
Deficyt energetyczny występuje wtedy, gdy w określonym czasie organizm otrzymuje z jedzenia i picia mniej energii, niż zużywa. Brakującą część musi pokryć z własnych zas…
Dietetyk
Dietetyk jest specjalistą zajmującym się żywieniem człowieka i dopasowywaniem sposobu jedzenia do potrzeb oraz sytuacji zdrowotnej. Praca nie ogranicza się do przygotowa…
Dna moczanowa
Dna moczanowa jest chorobą zapalną związaną z odkładaniem kryształów moczanu w stawach i otaczających je tkankach. Może powodować napady nagłego, silnego bólu oraz obrzę…
Doustny test tolerancji glukozy (OGTT)
Doustny test tolerancji glukozy, czyli OGTT, sprawdza, jak organizm reaguje na wypicie określonej ilości glukozy. Ocenia się jej stężenie we krwi przed obciążeniem i po …
Dyslipidemia
Dyslipidemia oznacza nieprawidłowości stężeń lipidów lub przenoszących je cząstek we krwi. Może dotyczyć podwyższonego cholesterolu LDL, podwyższonych triglicerydów, obn…
Dzienniczek żywieniowy
Dzienniczek żywieniowy jest zapisem tego, co osoba zjada i wypija w określonym czasie. Może zawierać ilości, pory oraz okoliczności posiłków. Służy poznaniu rzeczywisteg…
Edukacja terapeutyczna
Edukacja terapeutyczna jest uporządkowanym procesem uczenia się, który pomaga osobie z chorobą przewlekłą rozumieć swój stan i radzić sobie z nim na co dzień. Stanowi cz…
Ektopowe odkładanie tłuszczu
Ektopowe odkładanie tłuszczu oznacza gromadzenie lipidów w komórkach tkanek, które nie są głównym miejscem ich magazynowania. Przykładem jest nadmiar tłuszczu w wątrobie…
Elastografia wątroby
Elastografia wątroby jest badaniem oceniającym sztywność jej tkanki. Zwiększona sztywność może wiązać się ze zwłóknieniem, czyli powstawaniem tkanki bliznowatej. Badanie…
Endokrynologia
Endokrynologia jest dziedziną medycyny zajmującą się hormonami, narządami je wytwarzającymi oraz skutkami zaburzeń ich działania. Hormony są substancjami sygnałowymi, kt…
Energia pokarmowa
Energia pokarmowa to energia, którą organizm może uzyskać z jedzenia i napojów. Jest potrzebna do pracy narządów, utrzymywania funkcji komórek i ruchu. Na etykietach prz…
Etykieta żywności
Etykieta żywności to zestaw informacji pozwalających rozpoznać produkt, jego skład i warunki użycia. Obejmuje więcej niż tabelę kalorii. Pomaga sprawdzić między innymi s…