OD POJĘCIA DO ZROZUMIENIA
Wielkie pytania.
Jasne pojęcia.
Encyklopedia zdrowia E66. Szukaj po nazwie, literze lub obszarze. Poznaj znaczenie pojęć i zobacz, jak łączą się z codziennymi pytaniami o zdrowie.
Znajdź pojęcieZnaleziono haseł: 134
Aktygrafia
Aktygrafia to badanie rytmu aktywności i odpoczynku za pomocą niewielkiego urządzenia, zwykle noszonego na nadgarstku. Rejestruje ono ruch, a następnie pozwala oszacować…
Aktywna regeneracja
Aktywna regeneracja oznacza lekki ruch w okresie przeznaczonym na odpoczynek od większego wysiłku. Może mieć formę spokojnego spaceru lub łagodnych ćwiczeń ruchowych. Je…
Aktywność fizyczna
Aktywność fizyczna to każdy ruch ciała wykonywany pracą mięśni, który wymaga zużycia energii. Obejmuje spacer, jazdę na rowerze i ćwiczenia, ale także część prac domowyc…
Aktywność o dużej intensywności
Aktywność o dużej intensywności mocno przyspiesza oddech i wymaga wyraźnego wysiłku. Zwykle trudno podczas niej wypowiedzieć więcej niż kilka słów bez nabrania powietrza…
Aktywność o umiarkowanej intensywności
Aktywność o umiarkowanej intensywności to wysiłek, który wyraźnie przyspiesza oddech i pracę serca, ale nadal pozwala rozmawiać. Może nim być energiczny spacer, spokojni…
Aktywność pozatreningowa (NEAT)
NEAT to wydatek energetyczny związany z ruchem wykonywanym poza snem, jedzeniem i zaplanowanym wysiłkiem sportowym. Obejmuje wiele zwykłych czynności, takich jak chodzen…
Bezdech senny
Bezdech senny to zaburzenie, w którym podczas snu wielokrotnie dochodzi do przerw w oddychaniu lub istotnego ograniczenia przepływu powietrza. Może to utrudniać prawidło…
Bezsenność
Bezsenność to zaburzenie, w którym trudno zasnąć, utrzymać sen albo uzyskać odpoczynek dobrej jakości mimo dostępnego czasu i odpowiednich warunków. Problem może obejmow…
Beztłuszczowa masa ciała
Beztłuszczowa masa ciała to część masy organizmu, która pozostaje po odjęciu masy tłuszczu. Obejmuje wodę, mięśnie, narządy, kości i inne składniki. Nie jest więc równoz…
Białko pokarmowe
Białko pokarmowe dostarcza aminokwasów, z których organizm buduje i odnawia własne białka. Są one potrzebne mięśniom, ale także enzymom, części hormonów, przeciwciałom i…
Ból mięśni o opóźnionym początku
Ból mięśni o opóźnionym początku, określany skrótem DOMS, pojawia się po wysiłku, do którego mięśnie nie były przyzwyczajone. Może wystąpić po nowym ćwiczeniu, większym …
Bruksizm
Bruksizm oznacza zaciskanie lub zgrzytanie zębami, które może występować podczas czuwania albo snu. Osoba śpiąca często nie jest świadoma tej aktywności. O problemie moż…
Całkowity wydatek energetyczny
Całkowity wydatek energetyczny to energia zużywana przez organizm w określonym czasie, najczęściej w ciągu doby. Obejmuje zarówno podtrzymywanie życia, jak i przetwarzan…
Chronotyp
Chronotyp opisuje skłonność do wcześniejszych lub późniejszych pór snu i największej czujności. Potoczne określenia skowronek i sowa pokazują dwa krańce tej różnorodnośc…
Ciśnienie tętnicze
Ciśnienie tętnicze opisuje nacisk krwi na ściany tętnic. Dzięki różnicom ciśnienia krew może krążyć i docierać do tkanek. Wynik pomiaru zapisuje się zwykle jako dwie lic…
Ćwiczenia izometryczne
Ćwiczenia izometryczne polegają na wytwarzaniu napięcia mięśniowego bez widocznego ruchu w danym stawie. Mięsień pracuje, chociaż nie wykonuje się pełnego zgięcia lub wy…
Ćwiczenia oddechowe
Ćwiczenia oddechowe to techniki świadomej pracy ze sposobem oddychania. Mogą pomagać w uspokojeniu oddechu, rozluźnieniu lub określonych programach fizjoterapii. Nie są …
Ćwiczenia równoważne
Ćwiczenia równoważne pomagają trenować kontrolę pozycji ciała podczas stania i przemieszczania się. Mogą obejmować zmianę ustawienia stóp, przenoszenie ciężaru albo spok…
Ćwiczenia rozciągające
Ćwiczenia rozciągające służą pracy nad elastycznością tkanek i zakresem ruchu. Mogą ułatwiać wykonywanie codziennych czynności, takich jak sięganie, obracanie głowy czy …
Ćwiczenia w odciążeniu
Ćwiczenia w odciążeniu zmniejszają obciążenie wybranego stawu lub części ciała podczas ruchu. Mogą pozwalać ćwiczyć w warunkach łatwiejszych niż pełne przenoszenie masy …
Ćwiczenia wzmacniające mięśnie
Ćwiczenia wzmacniające mięśnie to ruchy, podczas których mięśnie pracują przeciw obciążeniu większemu niż zwykle. Opór może pochodzić z masy własnego ciała, taśmy, cięża…
Czas snu
Czas snu to łączna długość okresów, w których rzeczywiście śpimy. Nie jest tym samym co czas spędzony w łóżku. Wieczorne czytanie, oczekiwanie na zaśnięcie i dłuższe noc…
Częstość skurczów serca
Częstość skurczów serca opisuje, ile razy serce kurczy się w ciągu minuty. Zwykle podaje się ją jako liczbę uderzeń na minutę. W codziennej obserwacji często korzysta si…
Czuwanie
Czuwanie to stan, w którym nie śpimy i pozostajemy zdolni do odbierania bodźców oraz reagowania na otoczenie. Nie oznacza jednak zawsze takiej samej sprawności uwagi. Mo…
Deficyt energetyczny
Deficyt energetyczny występuje wtedy, gdy w określonym czasie organizm otrzymuje z jedzenia i picia mniej energii, niż zużywa. Brakującą część musi pokryć z własnych zas…
Dekondycja
Dekondycja, nazywana także dekondycjonowaniem, oznacza pogorszenie sprawności związane z ograniczeniem aktywności. Może dotyczyć siły mięśni, wydolności i zdolności wyko…
Densytometria DXA
Densytometria DXA, zapisywana także jako DEXA, jest badaniem wykorzystującym małą dawkę promieniowania rentgenowskiego do oceny gęstości mineralnej kości. Pomaga rozpozn…
Drzemka
Drzemka to dodatkowy okres snu poza główną porą odpoczynku. U dorosłych często przypada na dzień, ale przy pracy nocnej jej miejsce w dobie może wyglądać inaczej. Może c…
Duszność wysiłkowa
Duszność wysiłkowa to odczuwany dyskomfort oddychania pojawiający się podczas aktywności. Może oznaczać trudność w nabraniu powietrza, nieprzyjemne przyspieszenie oddech…
Dzienniczek snu
Dzienniczek snu to krótki zapis pór odpoczynku i okoliczności, które mogą wpływać na sen. Pomaga zobaczyć powtarzający się wzorzec, którego trudno odtworzyć z pamięci po…